Arşivler: Cevaplar
Cevap
Başkasına sinirlenip; ”sövdürme şimdi dinine, kitabına” diyen kişi dinden çıkar mı?
Bu tür ağır ve tehlikeli sözler, İslam hukukunda (fıkıh) “Elfâz-ı Küfür” (kişiyi dinden çıkaran sözler) başlığı altında çok hassas bir şekilde incelenmiştir. İslam alimleri, dinin mukaddes değerlerine (Allah, Kur’an, Peygamber, Din) sövmenin veya sövülmesine yol açmanın küfür (dinden çıkma sebebi) olduğunda icma (söz birliği) etmişlerdir. Bir kimsenin doğrudan dine veya kitaba sövmesi, şaka bile olsa…
Zekat ödeme zamanını değiştirmek caiz midir?
Hanefi mezhebinde zekâtın edası için belirli bir son vakit tayin edilmemiştir. Kişi zekât yılı dolduğunda borçlu hale gelir; ancak bu borcu ömrünün sonuna kadar ödediğinde “eda” sayılır, “kaza” sayılmaz. Şafii mezhebi gibi diğer bazı mezheplerde zekâtın yılı dolar dolmaz hemen (fevren) verilmesi farzdır, mazeretsiz geciktirmek günahtır. İmam Ebû Yûsuf “hemen ödenmelidir” derken, İmam Muhammed “geniş…
Hayız halinde tefsirli Kuran meali okumak caiz midir?
İbn Âbidîn, 1. Cilt, “Taharet” bahsinde şöyle der: “Tefsir kitaplarına el sürmek (meshetmek), eğer tefsir kısmı ayetlerden fazlaysa caizdir. Ancak ayetlerin yazılı olduğu yerlere dokunmamalıdır.” el-Fetâvâ el-Hindiyye 1. Cilt, “Taharet” Bahsi, “Dördüncü Bölüm: Hayız ve Nifas” bölümünde şöyle der: “Tefsir kitaplarını eline almakta bir sakınca yoktur. Ancak parmağını ayet yazılı olan yere koymamalıdır. Ebu Hanife’ye…
Marketteki ucuz ürünlerden satın alıp fakirlere vermek caiz mi?
İndirim marketlerinde satılan uygun fiyatlı ürünleri fakirlere vermek kesinlikle caizdir ve makbul bir yardımdır. Bir ürünün ucuz olması onun kalitesiz veya gayrimeşru olduğu anlamına gelmez. Önemli olan ürünün son kullanma tarihinin geçmemiş, sağlığa zararlı hale gelmemiş ve içeriğinin helal olmasıdır. Ancak Kur’an-ı Kerim’de, “Sevdiğiniz şeylerden infak etmedikçe gerçek iyiliğe (birr) eremezsiniz” (Âl-i İmrân, 92) buyurulur….
İmsaktan sonra Ramazana niyet eden veya hiç niyet etmeden oruç tutmayana kefaret gerekir mi?
İslam hukukunda kefaret (60 gün oruç), sadece ibadetin bozulması değil, aynı zamanda “Ramazan’ın hürmetinin kasten ihlal edilmesi” cezasıdır. Kişinin imsaktan önce (geceden) Ramazan orucuna kesin olarak niyet etmiş olması gerekir. Eğer niyet imsaktan sonraya bırakılmışsa (kuşluk vaktine kadar niyet caiz olsa da), bu niyet “nakıs” (eksik) bir niyet kabul edilir. Fıkıh kaidesine göre; “Şüphenin olduğu…
Seferilik, hayız, hastalık gibi mazeretlerle oruç tutamayan kişinin tesislerde yemesi caiz mi?
İslam ahlakında, kişinin üzerine suizan çekecek davranışlardan kaçınması esastır. Peygamberimizin (s.a.s.) “Sizden kim Allah’a ve ahiret gününe inanıyorsa, töhmet (zan) yerlerinde durmasın” uyarısı bu durum için temel bir ölçüdür. Seferilik veya hastalık gibi meşru bir mazeretiniz olsa bile, toplumun büyük çoğunluğunun ibadet halinde olduğu bir ortamda, mazeretinizi bilmeyen kişilerin zihninde “oruca saygısızlık yapıyor” veya “oruç…
Promosyon alan borçlu kişiler promosyonlarını birbirine verse caiz olur mu?
Eğer borçlarınız nedeniyle geçim darlığı çekiyorsanız, temel ihtiyaçlarınızı (kira, fatura, gıda) karşılamakta zorlanıyorsanız veya borç batağındaysanız, “Zaruretler, haramları mubah kılar” kaidesine göre, bu parayı bizzat kendiniz için kullanmanız caiz görülmüştür. Bu durumda parayı birbirinize verip geri almanıza (çaprazlama yapmanıza) gerek yoktur; her ikiniz de kendi promosyonunuzu kendi borcunuz için kullanabilirsiniz. Eğer borcunuz olmasına rağmen “hali…
Devletin dul kadına verdiği yardımdan kadın sadaka verebilir mi?
Burada temel kural, yardımın “veriliş amacı” ve devletin koyduğu “şartlardır.” Devletin verdiği bu kart, ihtiyaç sahibinin temel beslenme ihtiyacını karşılaması için tanımlanmış bir “tahsis” işlemidir. Eğer alınan gıdalar bozulacak durumdaysa veya kişinin ihtiyacından fazlaysa, bunları bir başkasına sadaka olarak vermesi (iyilik niyetiyle) insani açıdan güzel görülebilir. Ancak burada önemli olan, yardımın asıl amacının dışına çıkılmamasıdır….
Ailemin bana aldığı bir şeyi başkasına vermem kul hakkı olur mu ?
Ailenizin size bir eşyayı “mülkiyetini tamamen devrederek” mi yoksa sadece “kullanım hakkını tanıyarak” mı verdiği burada temel belirleyicidir. Genellikle aileler çocuklarına bir şey aldığında (örneğin bir bilgisayar, telefon veya kıyafet), bunun mülkiyetini size vermiş sayılırlar. Ancak ailenizin bunu size alırken “Sadece sen kullan, işin bitince kardeşine kalacak” veya “Sakın başkasına verme” gibi bir şartı veya…
İdrar esnasında boşalma olmadan tenasül uzvunun uyanması gusül gerektirir mi?
Bu durum, özellikle gençlerde veya idrar kesesi dolu olduğunda vücudun fiziksel bir tepkimesi olarak yaşanabilir. Eğer sadece idrar geldiyse veya sertleşme nedeniyle “Mezi” dediğimiz (şeffaf, yapışkan, şehvet anında gelen sızıntı) sıvı geldiyse gusül gerekmez. Sadece o bölgeyi temizleyip namaz abdesti almanız yeterlidir. Eğer idrarın sonunda veya uyanma sırasında “Meni” (fışkırarak, şehvetle ve yoğun kıvamda gelen…