Arşivler: Cevaplar
Cevap
Black friday (kara cuma) indirimlerinden faydalanmak caiz mi?
Kara Cuma olarak adlandırılan günde mal satın almakta ve o gün verilen indirim ve fırsatlardan faydalanmakta bir sakınca yoktur. Bu durum (indirimler), Şükran Günü ile bağlantılı olsa, ona tâbi olsa veya (Hristiyanların) Noel bayramı hediyelerini almak için bu indirimler yapılsa dahi, müşteri helal (mubah) olanı satın aldığı ve Noel bayramı kutlamalarına yardımcı olunacak hediyeler veya…
Anne veya babanın rızası olmadan umreye gitmek caiz mi?
Fıkıh alimleri, bu meselede Farz (zorunlu) ibadetler ile Nafile (isteğe bağlı) ibadetler arasında kesin bir ayrım yapmıştır. Bu ayrım, kaynaklarda genellikle cihad ve hac bahsinde anne-babaya hizmet konusunun işlendiği yerde geçer. Babanın izni, farz olan ibadetler için bir şart değildir. Zira Allah’a itaat, yaratılana (ebeveyne) itaatten önce gelir. Bir kimsenin üzerine hac farz olmuşsa, anne-babası…
Kişinin evladını aşırı şekilde kontrolsüz sevmesi caiz midir?
Evlada karşı beslenen sevgi ve şefkat, Allah’ın kullarına bahşettiği fıtrî (doğal) bir duygudur. Bu sevgi, Peygamberimizin (s.a.s.) yaşantısında da açıkça görülmüş ve çocuklara merhamet gösterilmesi teşvik edilmiştir. Çocukları öpmek, kucaklamak ve onlara ilgi göstermek sünnettir. Mesele, bu sevginin “aşırı” olması durumunda başlar. Aşırılığın caiz olup olmaması, sevginin hangi boyuta ulaştığına bağlıdır. Çocuğa olan sevgi bazı…
Haram para kullanarak yapılan mubah işler günah kapsamına girer mi?
Otobüs biletinin haram parayla alınması, biletin kendisini kullanmayı sakıncalı bir eylemin parçası yapar. Haram malın kendisi kullanılmakla sorumluluk doğar. Ancak haram parayla alınan biletle gidilen işten kazanılan para (ücret) haram olmaz, çünkü; iş akdi ve maaş, kişinin emeği ve sunduğu hizmet karşılığında helal bir kaynaktan (işveren) gelmektedir. Buradaki sakınca, işin kendisinden değil, ulaşım için kullanılan…
Kafe, restoran gibi yerlerde sigara içeni ihbar hattına şikayet etmek caiz mi?
Bu konu, Emr-i bi’l ma’ruf ve Nehy-i ani’l münker (İyiliği emretme ve kötülükten sakındırma) prensibi kapsamına girer. Bu, her Müslümanın üzerine düşen bir görevdir. Sigara içmenin kendisi fıkhen mekruh (tahrîmen) olarak görülmekle birlikte, kapalı alanda başkalarına zarar verecek şekilde içilmesi ise kesinlikle haram kabul edilen zarar verme (zarar-ı âmm) ve kul hakkı ihlali kategorisindedir. İslam…
Devremülk veya devre tatil sistemine katılım sağlamak caiz midir?
Devremülk, çağdaş İslâm fıkıh akademileri tarafından, temel Şer’î ilkelere uyulması kaydıyla, müşterek mülkiyet ve menfaatin taksimi esasına dayanan caiz bir sözleşme türü olarak kabul edilmektedir. Şayet sözleşme sadece bir kiralama hakkı (devre tatil) içeriyorsa, o zaman İcâre (Kira) sözleşmesi hükmünde değerlendirilir. Çağdaş İslam fıkıh akademileri ve kurumları, devremülk (timeshare) ve devre tatil (time-use) sözleşmelerini detaylı…
Cayma süresi geçtikten sonra ayıplı mal iadesinde kargo ücreti kime aittir?
Bu durum, İslam hukukunda satılan malda ayıp (kusur) veya sipariş edilen cinsten farklı bir malın teslimi (vasıf/cins muhalefeti) meselesine girer. Sipariş edilen malın (sarı elma ağacı) yerine, farklı bir cins (kırmızı elma ağacı) gönderilmesi, malın ayıplı sayılmasından ziyade, sözleşmeye konu olan malın kendisinin teslim edilmemesi durumudur. Ancak, her iki durumda da alıcının muhayyerlik (seçim) hakkı…
Küçük çocukları Jimnastik kursuna göndermek caiz mi?
İslam hukukuna göre, jimnastik sporunun kendisi caizdir ve İslam, bedensel sağlığı korumayı ve güçlü olmayı teşvik eder. Ancak, 2 ila 10 yaş arasındaki çocukların (özellikle kız çocuklarının) jimnastik kursuna gönderilmesindeki sakıncalar, jimnastiğin yapılış şekli, ortamı ve sonuçları ile ilgilidir. Jimnastiğin sakıncalı olmasındaki sebepler, sporun mahiyetinden ziyade, İslam’ın tesettür, mahremiyet ve ahlaki eğitim gibi temel prensiplerini…
İşyerlerindeki satış yetkilileri mal sahibinin vekili konumunda mıdır?
İslam hukukuna göre, bir mal üzerindeki mülkiyet hakkı (mal sahibi olma) ve bu hakkın gerektirdiği tasarruf yetkisi, bizzat mal sahibine aittir. Bir çalışanın (müşteri hizmetleri görevlisi, satış temsilcisi vb.) bir mal veya para üzerindeki tasarrufu (affetme, bağışlama, helal etme), ancak mal sahibi tarafından kendisine verilmiş bir açık ve geçerli vekalet yetkisi ile mümkündür. Çalışanlar, genellikle…
Karşılığında vergi indirimi kazanan şirketlerden burs almak caiz mi?
Bir ihtiyaç sahibinin veya eğitimine destek olmak isteyen bir öğrencinin, hizmet karşılığı (ileride şirkete çalışma taahhüdü gibi) veya hizmet şartı olmadan (devlet teşvikiyle verilen karşılıksız burs) verilen bursu alması caizdir. Ancak, caiz olup olmaması konusunda dikkat edilmesi gereken birkaç önemli nokta bulunmaktadır. Bursu veren şirketin kazancının büyük bir kısmı haram yollardan (faiz, alkol, kumar gibi…