Arşivler: Cevaplar
Cevap
Hangi balık türleri helaldir, etçil balık türleri helal midir?
İslam fıkhına göre balıkların helalliği, etçil olup olmamalarına değil, genel olarak “balık” kategorisine girip girmediklerine ve ne şekilde öldüklerine bağlıdır. Suda yaşayan ve “balık” olarak tanımlanan her türlü hayvanın eti helaldir. Bu kurala göre, etçil veya otçul olması fark etmeksizin, denizde veya tatlı suda yaşayan tüm balıkların eti yenilebilir. Kalkan balığı, sazan, yunus balığı, yılan…
Bir topluluğun kendi arasında para toplayıp kitap günü yapmaları caiz midir?
Konuyla ilgili fıkhi deliller doğrultusunda, bir grup insanın kendi arasında para toplayarak sırayla kitap günü yapması yani herkese belli aralıklarla sırası gelince toplanan belirli para ile kitap alınması işlemi caiz değildir. Bunun temel gerekçeleri şunlardır: Bu sistem, bir yardımlaşma değil, karşılıklı bir borç verme işlemidir. Herkes, verdiğini eninde sonunda geri alırken, sırası gelen kişi diğerlerinden…
Kurbanlık olarak belirlenen hayvanın sütünden, yününden faydalanmak caiz midir?
İslam alimlerinin genel görüşüne göre, bir hayvan kurban niyetiyle ayrılıp belirlendiğinde, artık onun eti, sütü, yünü gibi faydalarından sahibinin yararlanması uygun görülmez. Çünkü bu hayvan, Allah rızası için kesilecek bir ibadet vasıtası olmuştur. Kurbanlık olarak satın alınan veya kurbanlık olarak tayin edilen hayvanın sütünün kullanılması tahrimen mekruhtur. Eğer kurban vakti yakınsa, memesi soğuk suyla ıslatılır…
Önceden konuşulan mehir miktarı, nikah öncesi farklı iddia edilp nikah kıyılsa ne gerekir?
Hanefî fakihleri, ikrahın (zorlama) sözlü tasarruflara etkisini gerek rızâ-ihtiyar ayırımlarına, gerekse akidlerin kuruluş ve sıhhat şartı konusundaki genel teorilerine uygun düşen bazı ayırımlar yaparak açıklarlar. Hanefîler’e göre söylenmesi için zorlanılan şeyler nikâh, boşama, boşamadan dönüş (ric‘at), kısastan vazgeçme, nezir ve yemin gibi fesih kabul etmeyen, ciddiyetsizlik ve şaka ile yapıldığında da belli sonuçları olan sözlü…
Alışverişlerde müşteri ve satıcının pazarlık yapması sünnet midir?
Pazarlık, alıcı ile satıcının bir malın fiyatı üzerinde karşılıklı anlaşmaya varmak için yaptıkları tekliflerden ibaret olan konuşmalardır. Fiyatın belirlenmesinde tarafların rızasının esas olduğu bir yöntemdir. Pazarlığın sünnet olup olmadığına dair farklı görüşler bulunsa da, doğrusu sünnet değil belki müstehap oluşudur. Bu hüküm de, Peygamber Efendimiz’in (s.a.s.) bazı alışverişlerinde pazarlık yapmış olmasına dayandırılır. Nitekim Rasûlullâh’ın (s.a.s.)…
Belli bir ücret karşılığında, hediye kapma makinesini kullanmak caiz midir?
Hediye kapma makineleri kumarın birçok özelliğini taşır. Özellikle şans faktörünün (makinenin programlaması nedeniyle) beceri faktöründen çok daha ağır basması, onları kumara yaklaştırır. Yasal düzenlemeler genellikle bu makineleri “beceri oyunları” olarak sınıflandırmaya çalışsa da, pratikte çoğu makinede kazanma şansı oldukça düşüktür ve bu durum genellikle makinenin kontrol dışı olmasına bağlanır. Keza sepet veya havuz içerisinde bulunan…
Toplum içerisinde dilencilik yapan kişileri yetkili makamlara şikayet etmek caiz midir?
Meslek haline getirilmiş, organize dilencilik, toplum düzenini bozan, haksız kazanca yol açan ve insanların iyi niyetlerini suistimal eden bir durumdur. Devletin ve yetkili kurumların görevi, toplumun huzurunu ve düzenini sağlamaktır. Bu tür faaliyetleri engellemek, kamu menfaatinedir. Organize dilencilik, gerçekten ihtiyaç sahibi olan kişilere ulaşılmasını zorlaştırır. İnsanlar, sahtekar dilenciler yüzünden gerçek fakirlere yardım etmek konusunda tereddüt…
Hesaba yazdırarak mal alıp, ödeme günündeki fiyatı üzerinden borcu kapatmak caiz midir?
Bir ürünü vadeli satarken, ödeme günü geldiğinde ürünün güncel fiyatı üzerinden ödeme yapılmasını şart koşmak, İslam fıkıhına göre genel olarak caiz değildir. Bu tür bir satış işlemi, “semenin (bedelin) meçhul olması” yani bedelin belirsiz olması hükmüne girer ve fıkhen geçerli bir akit (sözleşme) sayılmaz. İslam hukukunda bir satış akdinin geçerli olabilmesi için temel şartlardan biri,…
Zirai ilaç ve kimyasal gübrelerin tarımda kullanılması caiz midir?
İslam dini, insan sağlığına ve çevreye zarar vermeyi yasaklayan temel prensiplere sahiptir. Bu bağlamda, sağlığı tehdit eden zirai ilaçların ve kimyasal gübrelerin tarımda kullanılması konusu, İslam fıkhı açısından şu şekillerde değerlendirilir: Zarar verme yasağı (Lâ Darara ve Lâ Dırâr), bu temel kaide, “Ne zarar verilebilir ne de zarara zararla karşılık verilir” anlamına gelir. İslam, kişinin…
Açık kadınlara şehvetsiz bakmak caiz olur mu?
İslam dinine göre, açık giyimli bir kadına şehvetsiz dahi olsa bakmak haram kabul edilir. Bunun temel nedeni, bakışın başlangıçta şehvet içermese bile, sonradan şehvete yol açma ihtimali taşıması ve genel olarak fitneye (karışıklığa, günaha) davetiye çıkarmasıdır. İslami kaynaklarda bu konuda çeşitli hadisler ve alimlerin görüşleri bulunmaktadır. İslam’da ani ve istemsiz gerçekleşen ilk bakışa günah yazılmaz….