Arşivler: Cevaplar
Cevap
Ergen olmayan çocuklara karma eğitim vermek caiz mi?
Konuya “sedd-i zerâi’ (kötülüğe giden yolu tıkama)” ve “ihtiyat (tedbirli olma)” prensipleriyle yaklaşan ve modern fıkıh çevrelerinde güçlü bir karşılığı olan şekilde cevaplamak uygun olur. Bu mesele, çocuğun ergenliğe (bulûğ çağına) girip girmediği veya bu çağa yaklaşıp yaklaşmadığı noktasına göre kesin olarak ikiye ayrılır. Kızlar için 9, erkekler için 12 yaş, cinsel farkındalığın ve şehvet…
Yapay zekaya fetva sorup amel eden sorumlu olur mu?
İslam hukukunda bir kişinin sorumluluğu (amel etmesi), o kişinin bilgi kaynağının güvenilirliği (hüccet oluşu) ve kişinin niyeti/gayreti ile doğrudan ilişkilidir. Fıkıh açısından, YZ’nın verdiği bilgi bir “Fetva” değildir; olsa olsa bir Nakil veya Tasnif’tir (derleme ve sınıflandırma). Fetva; bir müftünün, delilleri (Kur’an, Sünnet, İcma, Kıyas) inceleyerek ve mevcut duruma uygulayarak ulaştığı, bağlayıcılığı olan dini hükümdür….
Yaramazlık yapan çocuğun eline sopayla vurmak caiz midir?
İslam hukukuna göre çocuğa bedensel ceza (dayak) uygulama meselesi, son çare olarak ve çok katı şartlar altında bazı alimler tarafından caiz görülmüşse de, günümüz fıkıh otoriteleri ve modern eğitim bilimleri ışığında, bu yöntemden kesinlikle kaçınılması gerektiği yönünde güçlü bir eğilim vardır. Çocuğa bedensel ceza verilmesini caiz gören fıkıhçıların dayandığı temel hadis şudur: Abdullah b. Amr…
Hangi telefon markası boykot açısından daha uygun?
Apple; İsrail’deki operasyonları, yatırım geçmişi ve bazı sosyal konulardaki duruşu (LGBTQ+ desteği gibi) nedeniyle boykot çağrılarına sıkça konu olmuştur. Samsung; geçmişte İsrail ordusu ve kurumlarıyla işbirliği, ve veri paylaşımı iddiaları nedeniyle eleştirilmiştir. Bu iddiaların güncel durumu ve kapsamı sürekli takip gerektirir. Büyük teknoloji şirketlerinin küresel çapta (ABD, Çin, Avrupa, İsrail vb.) Ar-Ge merkezleri, yatırım ortaklıkları…
Mehir miktarını belirleme kızın hakkı mıdır, ailesi de söz sahibi olur mu?
Mehir, İslâm hukukuna göre nikâh akdiyle birlikte kadının (kızın) doğrudan hakkı olan mal veya menfaattir. Mehir miktarını belirleme hakkı, fıkhen kızın kendisine aittir. Zira mehir, erkeğin kıza verdiği bir hediye veya bağış değil, bizzat nikâh akdinin bir gereği olarak kıza ait olan malî bir haktır. Kur’an-ı Kerim’de mehrin doğrudan kadınlara verilmesi emredilmiştir: “Kadınlara mehirlerini gönül…
Türkiye Darul’Harp midir, Darul’İslam mıdır, buna göre faiz ve fasit işlemlerin hükmü nedir?
Bu soru, Hanefî fıkhının en ihtilaflı ve hassas konularından ikisini bir araya getiriyor. Cevap da doğrudan Hanefî mezhebinin temel kitaplarına (Mebsût, Bedâiu’s-Sanâi’ gibi) dayanarak ve ihtilaflı noktaları belirterek verilmelidir. 1. Türkiye Dâru’l-Harp midir? (Hanefî Fıkhına Göre) Hanefî fıkıh alimleri, bir ülkenin Dâru’l-İslâm’dan Dâru’l-Harp’e dönüşmesi için üç temel şartın gerçekleşmesini öne sürmüşlerdir. İmam-ı Âzam Ebû Hanîfe’ye…
İslami usülle kesilmeyen hayvandan elde edilen jelatin haram ve necis midir?
İslami usulle kesilmeyen hayvan (meyte/leş) necis hükmündedir ve bu necasetten elde edilen ürün prensipte necis ve haramdır. Eti yenen hayvanların (sığır, koyun vb.) İslami usulle kesilmemesi (meyte olması) veya domuz gibi eti haram olan bir hayvandan elde edilmesi durumunda, kaynağı itibarıyla jelatin necis ve tüketimi haram kabul edilir. Allah Teâlâ, genel olarak helal hayvanların bile…
Boykot firmalar üzerinden stoksuz (dropshipping) e-ticaret caiz mi?
Bir malın veya hizmetin kendisi, İslami hükümlere (şarap, domuz eti vb.) aykırı değilse, o malın ticareti prensipte helaldir. Ancak, bir devletin veya şirketin zulmüne destek olma veya o zulümden doğrudan faydalanma durumu varsa, o ticaretten kaçınmak, yani boykot etmek, zorunlu hale gelir. Bir ticaretin sırf bir ülkeden yapıldığı için net olarak haram olduğuna hükmetmek, ancak…
Belirli sözleşmeye tabii network marketing sistemi caiz midir?
Network marketing (ağ pazarlama) sistemlerinin fıkhen caiz olup olmadığı, sistemin işleyiş detaylarına ve İslam hukukunun temel prensiplerine ne kadar uyup uymadığına bağlıdır. OMI (Network Marketing şirketi) örneği özelinde, sistemin işleyişine bakıldığında, network sistemindeki fıkhi sakıncaların çoğu geçerliliğini korumaktadır. OMI, genellikle binari (ikili kol) sistemini kullanan ve farklı seviyelerde (Rookie, Apprentice, Master vb.) bonuslar vaat eden…
Ergen bir kız, gayrimüslim olan babasının onayı olmadan evlenebilir mİ?
Akıl baliğ (ergenlik çağına ulaşmış) ve reşit (aklı yerinde, malını idare edebilen) bir kadının, velisinin (baba, yoksa diğer yakın erkek akraba) izni olmadan kendi iradesiyle nikâh kıyması Hanefî mezhebindeki hâkim görüşe göre caizdir ve nikâh sahih olur. Ancak veli izni şart olmasa da, bu mezhepte dahi velinin rızası kuvvetle tavsiye edilir. Zira eğer kadın, denk…