Hanefi mezhebinde zekâtın edası için belirli bir son vakit tayin edilmemiştir. Kişi zekât yılı dolduğunda borçlu hale gelir; ancak bu borcu ömrünün sonuna kadar ödediğinde “eda” sayılır, “kaza” sayılmaz. Şafii mezhebi gibi diğer bazı mezheplerde zekâtın yılı dolar dolmaz hemen (fevren) verilmesi farzdır, mazeretsiz geciktirmek günahtır. İmam Ebû Yûsuf “hemen ödenmelidir” derken, İmam Muhammed “geniş zamanda ödenebilir” demiştir. Fetva genellikle İmam Muhammed’in görüşü üzerinedir; ancak müteahhirûn (sonraki dönem) uleması, fakirin ihtiyacı ve zenginin ölüm riski nedeniyle acele edilmesini “vacip” veya “mendup” görmüştür. Şayet zekat vakti örneğin Recep ayından Ramazan ayına kaydırılmış olsa bile; zekat, vaktin dolduğu andaki (Recep ayındaki) mal varlığına göre hesap edilir. Zira zekat borcu, kameri yılın dolduğu gün (havelan-i havl) kesinleşir. Recep ayında zekat gününüz geldiğinde elinizde ne kadar nisaba ulaşan mal varsa, borcunuz o miktar üzerinden sabitlenir. Ayrıca eğer zekât borcu üzerinden çok uzun bir zaman geçmişse ve para değer kaybetmişse, zekat borcunun enflasyon üzerinden hesaplanması gerekir. Zira gecikme sebebiyle fakirin alım gücü azalıyorsa, bu durum zekâtın amacına tam hizmet etmemiş olur. Parada oluşan enflasyon farkı eklendiğinde, hem paranın değer kaybı telafi edilmiş olur hem de fakirin hakkı olan “satın alma gücü” korunur. ​Mecelle, Madde 33 de: “Zarar ve mukabele bi’z-zarar memnu’dur” (Zarar vermek ve zarara zararla karşılık vermek yasaktır) kuralı belirtilmiştir. Gecikme ile fakiri zarara uğratmak bu külli kaideye aykırıdır.