İslam fıkhı ve ahlakına göre zannın mahiyeti, kalpten geçenler ve dilden dökülenler arasında net çizgiler vardır. ​İslam hükmüne göre, insanın iradesi dışında kalbine gelen ani düşünceler, benzetmeler veya görüntülerden dolayı sorumluluk yoktur. Peygamber Efendimiz (s.a.s.) şöyle buyurmuştur: ​”Allah Teâlâ, dille söylenmediği veya fiiliyata dökülmediği sürece ümmetimin içinden geçirdiği şeyleri affetmiştir.” (Buhârî, Itk, 6; Müslim, Îmân, 201) Fakat ​Kur’an-ı Kerim’de “Zannın çoğundan sakının, çünkü zannın bir kısmı günahtır” (Hucurât, 12) buyurulur. Yasaklanan bu zan, bir kimse hakkında kesin bilgi olmadan, kötü niyetle ve o kişiyi suçlayıcı kanaat beslemektir. Eğer bu kanaati zihninizde kesinleştirip “Bu kesin böyledir” derseniz ve bu durum iradenizle gerçekleşirse bu bir sorumluluk doğurur. Ancak kişinin şahsiyetine bir zarar vermediğiniz, bu düşünceyle o kişiye karşı tavır almadığınız ve bunu başkasına anlatmadığınız sürece kul hakkı oluşmaz. Özetle, içinizden geçen ve iradenizle tutup büyütmediğiniz, aksine gerçeği görünce terk ettiğiniz düşüncelerden dolayı sorumlu olmazsınız.